Выпуски

 / 

2001

 / 

ноябрь

←  →

Обзоры актуальных проблем


Космический вакуум


Московский Государственный университет им. М.В. Ломоносова, Государственный астрономический институт им. П.К.Штернберга, Университетский просп. 13, Москва, 119234, Российская Федерация

Недавние наблюдательные исследования далеких вспышек сверхновых звезд указывают на присутствие во Вселенной космического вакуума, плотность энергии которого превышает плотность всех других форм космической энергии вместе взятых. Вакуум создает поле антигравитации, которое вызывает ускорение космологического расширения. Это ускорение и было обнаружено в наблюдениях. Открытие космического вакуума влечет за собой коренной пересмотр устоявшихся представлений о современном состоянии Вселенной. Оно ставит также ряд новых принципиальных проблем как в космологии, так и в фундаментальной физике. Почему плотность космического вакуума имеет именно то значение, которое найдено в наблюдениях? Почему различные компоненты космической среды имеют разные, но все же близкие по порядку величины наблюдаемые значения плотности? Вместе с тем это открытие, сделанное на больших космологических расстояниях (сотни и тысячи мегапарсек), проливает свет на динамику нашей близкой окрестности во Вселенной, на движения галактик в локальном объеме с радиусом до 10–20 Мпк, где космологическое расширение и было первоначально обнаружено.

Текст pdf (443 Кб)
English fulltext is available at DOI: 10.1070/PU2001v044n11ABEH000962
PACS: 98.80.−k
DOI: 10.3367/UFNr.0171.200111a.1153
URL: https://ufn.ru/ru/articles/2001/11/a/
000174555600001
Цитата: Чернин А Д "Космический вакуум" УФН 171 1153–1175 (2001)
BibTexBibNote ® (generic)BibNote ® (RIS)MedlineRefWorks

English citation: Chernin A D “Cosmic vacuum” Phys. Usp. 44 1099–1118 (2001); DOI: 10.1070/PU2001v044n11ABEH000962

Список литературы (65) Статьи, ссылающиеся на эту (126) ↓ Похожие статьи (20)

  1. Krot A M Gravit. Cosmol. 32 (2) 248 (2026)
  2. Zakharov A F Phys. Part. Nuclei Lett. 23 (1) 87 (2026)
  3. Krot A M J. Phys.: Conf. Ser. 3027 (1) 012004 (2025)
  4. Lackeos K, Lieu R Class. Quantum Grav. 41 (15) 155002 (2024)
  5. Yakovlev D, Kaminker A Universe 9 (1) 46 (2023)
  6. (II INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE “TECHNOLOGIES, MATERIALS SCIENCE AND ENGINEERING”) Vol. II INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE “TECHNOLOGIES, MATERIALS SCIENCE AND ENGINEERING”Electromagnetic field of a harmonious magnetic dipole in the presence of a flat interfaceA. A.KenetayevaG. S.ShaikhovaA. K.SalkeyevaA. Zh.AkhmetovaA. S.KusenovaG. N.SembayevaA. R.Tenchurina2999 (2023) p. 020023
  7. Bisnovatyi-Kogan G S, Merafina M Int. J. Mod. Phys. D 32 (05) (2023)
  8. Krot A M Partial Differential Equations in Applied Mathematics 5 100376 (2022)
  9. Heinämäki P, Teerikorpi P и др A&A 668 A37 (2022)
  10. Neishtadt A I, Bisnovatyi-Kogan G S Astron. Rep. 64 (9) 731 (2020)
  11. Pruzhinskaya M V, Chernin A D, Karachentsev I D Astrophys Space Sci 365 (7) (2020)
  12. Khramtsov V, Akhmetov V, Fedorov P A&A 644 A69 (2020)
  13. Bisnovatyi-Kogan G S, Merafina M Int. J. Mod. Phys. D 28 (12) 1950155 (2019)
  14. Boldyreva L B JMP 10 (01) 20 (2019)
  15. Vedenyapin V V, Fimin N N, Chechetkin V M KIAM Prepr. (265) 1 (2018)
  16. Teerikorpi P, Heinämäki P, Chernin A D Astron Nachr 339 (9-10) 705 (2018)
  17. Fortov V E Springer Series in Materials Science Vol. Extreme States of MatterHigh Energy Densities in Planets and Stars216 Chapter 9 (2016) p. 505
  18. Emel’yanov N V, Kovalev M Yu, Chernin A D Astron. Rep. 60 (4) 397 (2016)
  19. Chernin A D Open Astronomy 25 (3) 296 (2016)
  20. Fortov V E Springer Series in Materials Science Vol. Extreme States of MatterHigh Energy Densities Outside of Compact Astrophysical Objects216 Chapter 10 (2016) p. 591
  21. Fiscaletti D Found Phys 46 (10) 1307 (2016)
  22. Chugreev Yu V Phys. Part. Nuclei Lett. 13 (1) 38 (2016)
  23. Teerikorpi P, Heinämäki P и др A&A 577 A144 (2015)
  24. Gramann M, Einasto M et al A&A 581 A135 (2015)
  25. Chernin A D, Emelyanov N V, Karachentsev I D Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 449 (2) 2069 (2015)
  26. Karachentsev I D, Kniazev A Yu, Sharina M E Astron Nachr 336 (7) 707 (2015)
  27. Emelyanov N V, Kovalyov M Yu, Chernin A D Astron. Rep. 59 (6) 510 (2015)
  28. Chernin A D Astron. Rep. 59 (6) 474 (2015)
  29. Bisnovatyi-Kogan G S Astron. Rep. 59 (6) 430 (2015)
  30. Smirnov A I Russ Phys J 56 (9) 1109 (2014)
  31. Saarinen J, Teerikorpi P A&A 568 A33 (2014)
  32. Bisnovatyi-Kogan G S Gravit. Cosmol. 20 (3) 157 (2014)
  33. Membrado M, Pacheco A F A&A 567 A37 (2014)
  34. Merafina M, Bisnovatyi-Kogan G S, Donnari M A&A 568 A93 (2014)
  35. Chernin A D, Teerikorpi P Astron. Rep. 58 (1) 1 (2014)
  36. Chernin A D Успехи физических наук 183 (7) 741 (2013) [Chernin A D Phys.-Usp. 56 (7) 704 (2013)]
  37. Loskutov Yu M Moscow Univ. Phys. 68 (3) 177 (2013)
  38. Lasukov V V Russ Phys J 56 (1) 9 (2013)
  39. Lasukov V V Russ Phys J 56 (7) 745 (2013)
  40. Chernin A D Jetp Lett. 98 (6) 353 (2013)
  41. Bisnovatyi-Kogan G S, Merafina M Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 434 (4) 3628 (2013)
  42. Chernin A D, Bisnovatyi-Kogan G S et al A&A 553 A101 (2013)
  43. Emelyanov N V, Kovalyov M Yu Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 429 (4) 3477 (2013)
  44. Baryshev Yu, Teerikorpi P Astrophysics and Space Science Library Vol. Fundamental Questions of Practical CosmologyConstructing Universes: A Gallery of Ideas383 Chapter 9 (2012) p. 181
  45. Smirnov A I Russ Phys J 55 (4) 466 (2012)
  46. Eingorn M, Zhuk A J. Cosmol. Astropart. Phys. 2012 (09) 026 (2012)
  47. Baryshev Yu, Teerikorpi P Astrophysics and Space Science Library Vol. Fundamental Questions of Practical CosmologyThe Golden Age of Cosmological Physics383 Chapter 1 (2012) p. 1
  48. Chernin A D, Teerikorpi P et al Astron. Rep. 56 (9) 653 (2012)
  49. Chernin A D, Teerikorpi P et al Gravit. Cosmol. 18 (1) 1 (2012)
  50. Chernin A D, Teerikorpi P et al A&A 539 A4 (2012)
  51. Bisnovatyi-Kogan G S, Chernin A D Astrophys Space Sci 338 (2) 337 (2012)
  52. Baryshev Yu, Teerikorpi P Astrophysics and Space Science Library Vol. Fundamental Questions of Practical CosmologySome Outstanding Problems of Cosmological Physics383 Chapter 12 (2012) p. 271
  53. Zhizhin E D, Sukhanova L A, Khlestkov Yu A Russ Phys J 54 (7) 834 (2011)
  54. Rubakov V A Uspekhi Fizicheskikh Nauk 181 (6) 655 (2011)
  55. Mikhajlovich Ch L JMP 02 (08) 834 (2011)
  56. Fortov V E Extreme States of Matter The Frontiers Collection Chapter 7 (2011) p. 185
  57. Smirnov A I Russ Phys J 53 (5) 446 (2010)
  58. Petrov A N Gravit. Cosmol. 16 (1) 34 (2010)
  59. Zhelnorovich V A Gravit. Cosmol. 16 (1) 70 (2010)
  60. Chechin L M Astron. Rep. 54 (8) 719 (2010)
  61. Chernin A D, Dolgachev V P et al Astron. Rep. 54 (3) 185 (2010)
  62. Chernin A D, Dolgachev V P, Domozhilova L M Astron. Rep. 54 (10) 902 (2010)
  63. Chernin A D, Karachentsev I D et al A&A 520 A104 (2010)
  64. Teerikorpi P, Chernin A D A&A 516 A93 (2010)
  65. Peirani S Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 407 (3) 1487 (2010)
  66. Smirnov A I Russ Phys J 52 (1) 105 (2009)
  67. Lyk’yanov L G Astron. Rep. 53 (1) 9 (2009)
  68. Chechin L M, Myrzakul Sh R Russ Phys J 52 (3) 286 (2009)
  69. Dolgachev V P, Domozhilova L M, Chernin A D Moscow Univ. Phys. 64 (5) 546 (2009)
  70. Chernin A D, Teerikorpi P et al A&A 507 (3) 1271 (2009)
  71. Karachentsev I D, Kashibadze O G et al Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 393 (4) 1265 (2009)
  72. Fedorov P N, Myznikov A A, Akhmetov V S Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 393 (1) 133 (2009)
  73. Radchenkov О N Russ Phys J 51 (12) 1294 (2008)
  74. Zhelnorovich V A Gravit. Cosmol. 14 (4) 327 (2008)
  75. Чернин А Д Uspekhi Fizicheskikh Nauk 178 (3) 267 (2008)
  76. Nakaznoy P A J. Exp. Theor. Phys. 107 (3) 405 (2008)
  77. Рубаков В А, Тиняков П Г Uspekhi Fizicheskikh Nauk 178 (8) 785 (2008)
  78. Chumak Ya, Chumak O Galaxies in the Local Volume Astrophysics and Space Science Proceedings Chapter 65 (2008) p. 281
  79. Peirani S, de Freitas P J A A&A 488 (3) 845 (2008)
  80. Teerikorpi P, Chernin A D et al A&A 483 (2) 383 (2008)
  81. Lasukov V V Russ Phys J 50 (9) 898 (2007)
  82. Smirnov A I Russ Phys J 50 (10) 1061 (2007)
  83. Efremov Yu N Her. Russ. Acad. Sci. 77 (1) 84 (2007)
  84. Бескин В С Uspekhi Fizicheskikh Nauk 177 (1) 113 (2007)
  85. Pakhomov A G Russ Phys J 50 (9) 885 (2007)
  86. GLADUSH V D Int. J. Mod. Phys. D 16 (04) 711 (2007)
  87. Chernin A D, Karachentsev I D et al A&A 467 (3) 933 (2007)
  88. Chernin A D, Karachentsev I D et al Astronomical & Astrophysical Transactions 26 (4-5) 275 (2007)
  89. Chernin A D, Karachentsev I D et al Astrophysics 50 (4) 405 (2007)
  90. Isaev P S Phys. Part. Nuclei Lett. 4 (5) 415 (2007)
  91. Lasukov V V Russ Phys J 49 (4) 352 (2006)
  92. Smirnov A I Russ Phys J 49 (2) 225 (2006)
  93. Sadykov S B Russ Phys J 49 (10) 1058 (2006)
  94. Chernin A D Astrophys Space Sci 305 (2) 143 (2006)
  95. Sandage A, Tammann G A et al ApJ 653 (2) 843 (2006)
  96. Peirani S, de Freitas P J A New Astronomy 11 (4) 325 (2006)
  97. Chernin A D, Teerikorpi P, Baryshev Yu V A&A 456 (1) 13 (2006)
  98. Chernin A D Astronomical & Astrophysical Transactions 25 (1) 1 (2006)
  99. Balaguera-Antolínez A, Mota D F, Nowakowski M Class. Quantum Grav. 23 (13) 4497 (2006)
  100. Chernin A D Astronomical & Astrophysical Transactions 25 (2-3) 205 (2006)
  101. Macciò Andrea V, Governato F, Horellou C Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 359 (3) 941 (2005)
  102. Smirnov A I Russ Phys J 48 (9) 990 (2005)
  103. Reshetnikov V P Uspekhi Fizicheskikh Nauk 175 (11) 1163 (2005)
  104. Chechin L M Astronomical & Astrophysical Transactions 24 (4) 265 (2005)
  105. Lasukov V V Russ Phys J 48 (1) 25 (2005)
  106. Lasukov V V Russ Phys J 48 (6) 618 (2005)
  107. Lasukov V V Russ Phys J 48 (8) 793 (2005)
  108. Pakhomov A G Astronomical & Astrophysical Transactions 24 (5) 441 (2005)
  109. Teerikorpi P, Chernin A D, Baryshev Yu V A&A 440 (3) 791 (2005)
  110. Paturel G, Teerikorpi P A&A 443 (3) 883 (2005)
  111. Zhuravlev V M, Kornilov D A, Savelova E P General Relativity and Gravitation 36 (7) 1719 (2004)
  112. Dolgachev V P, Domozhilova L M, Chernin A D Astron. Rep. 48 (10) 787 (2004)
  113. Gershtein S S, Logunov A A et al Phys. Atom. Nuclei 67 (8) 1596 (2004)
  114. Chernin A D, Karachentsev I D et al A&A 415 (1) 19 (2004)
  115. Karpov O B Astron. Lett. 29 (6) 361 (2003)
  116. Papoyan V V, Pervushin V N, Proskurin D V Astrophysics 46 (3) 380 (2003)
  117. Dolgachev V P, Domozhilova L M, Chernin A D Astron. Rep. 47 (9) 728 (2003)
  118. Smirnov A I Russian Physics Journal 46 (9) 953 (2003)
  119. Karachentsev I D, Makarov D I et al A&A 398 (2) 479 (2003)
  120. Teerikorpi P, Gromov A, Baryshev Yu A&A 407 (1) L9 (2003)
  121. Karachentsev I D, Chernin A D, Teerikorpi P Astrophysics 46 (4) 399 (2003)
  122. Chernin A D, Nagirner D I, Starikova S V A&A 399 (1) 19 (2003)
  123. Efremov Yu N Astron. Rep. 46 (10) 791 (2002)
  124. Ginzburg V L Uspekhi Fizicheskikh Nauk 172 (2) 213 (2002) [Ginzburg V L Phys.-Usp. 45 (2) 205 (2002)]
  125. Lasukov V V Russian Physics Journal 45 (11) 1057 (2002)
  126. Baryshev Yu V, Chernin A D, Teerikorpi P A&A 378 (3) 729 (2001)

© Успехи физических наук, 1918–2026
Электронная почта: ufn@ufn.ru Телефоны и адреса редакции О журнале Пользовательское соглашение